Stap 1: Doe de WTTA-check
Voordat je iets anders doet, moet je weten of jouw bedrijf — of jouw eigen freelance-praktijk — daadwerkelijk onder de WTTA valt. De kernvraag is eenvoudig: werken jouw medewerkers, of werk jij zelf via een bemiddelaar, onder leiding en toezicht van de opdrachtgever?
- Stuurt de klant dagelijks aan, bepaalt hij werktijden en -methodes, maak je deel uit van een team onder zijn regie? → WTTA van toepassing.
- Lever jij een afgebakend resultaat, waarbij jij zelf de uitvoering regelt en geen onderdeel bent van het team van de klant? → Mogelijk buiten de WTTA.
Twijfel? Leg het voor aan een arbeidsrechtjurist of neem contact op met brancheorganisaties als de ABU of NBBU. Verkeerde inschatting kost meer dan een goed advies.
Stap 2: Kies je route naar toelating
Bij de toelatingsaanvraag tussen 1 mei en 30 juni 2027 moet je bij de NAU één van drie dingen kunnen overleggen. Welke route past, hangt af van je bedrijfsvorm en je tijdpad.
- Een geldig Wtta-inspectierapport — afgegeven door een erkende inspectie-instelling.
- Een SNA-keurmerk dat geldig is op 30 juni 2027 — vervangt het Wtta-inspectierapport.
- Aanmelding overgangsregeling (1 november t/m 31 december 2026) met inspanningsverplichting — het vangnet voor wie het inspectierapport of SNA niet op tijd rond krijgt.
Route via SNA-keurmerk. Het SNA-keurmerk (Stichting Normering Arbeid) is doorgaans de comfortabelste route: je administratie wordt periodiek getoetst en je kunt bij de toelatingsaanvraag direct doorpakken zonder aparte Wtta-inspectie. Wel een belangrijke beperking: SNA-certificering is niet mogelijk voor een DGA zonder personeel. Het keurmerk vereist werknemers in dienst, dus voor een eenpitter of solo-freelancer in een eigen BV is deze route afgesloten. Voor die groep is een collectief partnerschap (stap 3) doorgaans de enige route.
Heb je wél personeel en nog geen SNA-keurmerk? Begin de procedure direct. Het certificaat moet geldig zijn op 30 juni 2027, en het kost tijd om de administratie op orde te krijgen en de audit te doorstaan. Houd rekening met Vijlbriefs eigen waarschuwing over schaarse inspectiecapaciteit: hoe later je begint, hoe langer de wachttijd.
Route via overgangsregeling. Lukt SNA of een Wtta-inspectierapport niet op tijd, meld je dan tussen 1 november en 31 december 2026 aan voor de overgangsregeling bij de NAU. Je hebt nodig: eHerkenning niveau 3, een gekoppelde Berichtenbox Zakelijk, je verwachte jaaromzet 2026 en de verwachte omzet uit terbeschikkingstelling van arbeidskrachten. Met deze aanmelding mag je doorgaan met uitlenen terwijl de NAU je aanvraag beoordeelt — mits je een aantoonbare inspanningsverplichting nakomt.
Stap 3: Overweeg een collectief partnerschap
Voor kleine bureaus is dit vaak de meest pragmatische oplossing. Voor de DGA zonder personeel en de solo-freelancer is het — nu de SNA-route is afgesloten — meestal de enige realistische route. Een gecertificeerde collectieve partner neemt het juridisch werkgeverschap over, inclusief de WTTA-toelating, de waarborgsom en de periodieke audits. Jij behoudt de commerciële relatie met klanten en kandidaten, maar de compliance-last ligt elders.
Het betekent dat je zelf geen €100.000 hoeft te storten en geen eigen inspectie-infrastructuur hoeft op te bouwen. De kosten voor een dergelijk partnership zijn aanzienlijk lager dan de directe WTTA-verplichtingen — en voor een eenpitter vaak de enige rationele route.
Let op: niet elke partner is gelijkwaardig. Controleer altijd of de partner zelf een geldige WTTA-toelating heeft, vraag naar hun auditgeschiedenis en hun ISO-certificering (bij voorkeur ISO 4400-1).
Stap 4: Regel je kapitaal en aanvraagdocumenten
Als je besluit de WTTA-toelating zelf aan te vragen, regel dan nu al je financiering én je documenten. Voor de aanvraagperiode 1 mei – 30 juni 2027 heb je nodig:
- De waarborgsom (€100.000 in één keer of twee termijnen van €50.000)
- eHerkenning niveau 3 en een gekoppelde Berichtenbox Zakelijk
- Een VOG-RP (rechtspersoon, maximaal 3 maanden oud); bij een eenmanszaak een VOG-NP
- Het bewijsstuk uit stap 2 (Wtta-inspectierapport, geldig SNA-keurmerk, of aanmelding overgangsregeling)
Ga het gesprek aan met je bank of accountant over de waarborgsom, een eventuele kredietfaciliteit en de liquiditeitsplanning rond de stortingsdatum. Wacht hier niet mee — banken hebben tijd nodig voor goedkeuring en de vraag naar financiering in de detacheringbranche zal de komende maanden toenemen naarmate de deadline nadert. Een VOG aanvragen kost daarnaast doorlooptijd, dus plan dat zo dat het document op aanvraagdatum nog geen drie maanden oud is.
Stap 5: Breng je bedrijfsvoering op orde
De NAU toetst — al dan niet via een inspectie-instelling — op zeven onderdelen. Periodieke controles zijn gebaseerd op documentatie, dus je moet op elk moment kunnen aantonen dat je hieraan voldoet:
- KvK-inschrijving klopt en is actueel.
- Arbeids- en belastingregels: minimaal wettelijk minimumloon, juiste cao-toepassing, correcte vakantiegelduitbetaling, geen all-in loon, gelijke beloning als vergelijkbare functies, loonheffingen tijdig afgedragen en geen grote belastingschulden.
- Informatie aan werknemers: arbeidsvoorwaarden schriftelijk meedelen, zodat werknemers zelf kunnen controleren of loon en voorwaarden kloppen.
- Informatie aan inleners: vooraf melden welke werknemers worden uitgeleend.
- Personeelsadministratie: inzicht in uitgeleende werknemers, inleners en werkuren; urenstaten gekoppeld aan loonstroken; contracten en identiteitsgegevens minimaal 7 jaar bewaard.
- Huisvesting (indien van toepassing): SNF-keurmerk of via woningcorporatie, schriftelijke huurovereenkomst, duidelijke scheiding tussen arbeid en huisvesting.
- Medewerking aan inspecties: periodieke controle door een erkende inspectie-instelling, alle documenten aanleveren en tekortkomingen tijdig herstellen.
Gebruik moderne salarisadministratie, heldere contractenstructuren en een digitaal archief dat ook bij een audit snel doorzoekbaar is. Investeer hier nu in — het bespaart later tijd, stress en fouten. Houd er rekening mee dat de NAU bij de toelatingsbeoordeling ook gegevens van de Belastingdienst, Nederlandse Arbeidsinspectie en KvK meeneemt: belastingschulden, eerdere sancties, faillissementsverleden en mogelijke schijnconstructies worden actief getoetst.
Stap 6: Communiceer proactief met je opdrachtgevers
Je klanten worden straks ook geraakt door de WTTA. Vanaf 1 januari 2028 geldt actieve handhaving: inleners die samenwerken met een niet-toegelaten uitlener riskeren zelf boetes. Ze zijn dus verplicht om in het openbare NAU-register te controleren of jij bent toegelaten. Help hen daarbij:
- Informeer ze nu al over de komende veranderingen
- Leg uit welke route jij volgt (eigen toelating, SNA-keurmerk, overgangsregeling of collectief partnerschap)
- Geef aan wanneer je toelating verwacht geregeld te hebben en onder welke entiteit je in het NAU-register komt te staan
Opdrachtgevers waarderen proactieve partners. Bureaus en freelancers die dit gesprek voeren, bouwen vertrouwen. Wie wacht tot er vragen komen, wekt onzekerheid — en geeft inleners een reden om alternatieven te zoeken.
Na toelating: het is geen eenmalige actie
Toelating door de NAU is geen eindpunt maar een doorlopende verplichting. Wat je kunt verwachten:
- Inschrijving voor 4 jaar in het openbare NAU-register na toelating.
- Hernieuwing verplicht na die 4 jaar — opnieuw aanvraag, opnieuw toetsing.
- Tussentijdse controles door de NAU en inspectie-instellingen gedurende de looptijd; bij niet-meewerken volgt schorsing of intrekking.
- Vanaf 1 januari 2028 geldt volledige handhaving, met boetes voor zowel niet-toegelaten uitleners als de inleners die met hen werken.
Reken er dus op dat compliance een vast onderdeel van je bedrijfsvoering wordt. De waarborgsom, de administratie, de inspectiecyclus — het zijn geen projecten met een einddatum, maar terugkerende verplichtingen.
Overweeg alternatieven
Tot slot: als de WTTA-eisen voor jouw situatie echt te zwaar zijn, zijn er alternatieven die het serieus overwegen waard zijn:
- Werving & selectie: kandidaten plaatsen op vaste contracten bij de klant — geen WTTA
- Niche-specialisatie: hogere tarieven, bewustere positionering, kleinere maar loyalere klantenbase
- Fusie of samenwerking: met een ander klein bureau of een collectief de lasten verdelen
- Strategische overname: als verkopen aantrekkelijker is dan voldoen — zeker als je richting pensioen gaat
Geen van deze keuzes is per definitie beter of slechter. Maar maak de keuze bewust en op basis van feiten, niet uit angst of uitstelgedrag.
De slotsom van deze reeks
De WTTA maakt de detacheringbranche professioneler en eerlijker. Dat is goed nieuws voor werknemers en voor bonafide bedrijven op de lange termijn. Maar voor zelfstandige IT-ondernemers en kleine detacheerders vraagt de wet om harde keuzes, serieuze investeringen en een strategische blik op de toekomst van je onderneming.
Wie nu investeert in compliance, partnerschappen en een toekomstbestendig model, kan niet alleen overleven — maar ook groeien. De markt wordt kleiner in aantallen spelers, maar voor wie overblijft, wordt zij groter in kwaliteit en kansen.
De deadline staat vast. De keuze is aan jou.
Het ook goed regelen — samen met Ductus
Stap 3 van deze checklist — kiezen voor een gecertificeerd collectief partnerschap — is precies waarvoor Ductus is gebouwd. Wij zijn ISO 4400-1 gecertificeerd, voldoen aan de WTTA en zijn voorbereid op opname in het NAU-register. Ons gildemodel is ontworpen voor freelance IT-ondernemers en kleine bureaus die zelfstandig willen blijven, maar niet alleen tegen de toelatingslast op willen lopen.
In het slotartikel van deze reeks leg ik het gildemodel volledig uit. Maar je hoeft niet te wachten om aan te kloppen.
Wil je weten hoe Ductus het ook voor jou kan regelen vóór 1 januari 2027? Neem contact op via www.Ductus.nl.
Lees ook deel 5 van deze reeks: Het gildemodel — samen WTTA-proof, ieder zelfstandig.